Narodowe Centrum Badań i Rozwoju

Porady praktyczne

Porady praktyczne Dokapitalizowanie spółki celowej korzystne podatkowo

Dokapitalizowanie spółki celowej korzystne podatkowo

W toku funkcjonowania każdej spółki kapitałowej, w tym spółki celowej powołanej w celu komercjalizacji wyników prac badawczych i rozwojowych, może powstać potrzeba dokapitalizowania spółki poprzez podwyższenie jej kapitału zakładowego. W zamian za wniesienie nowych wkładów, którymi mogą być wkłady niepieniężne w postaci wyników prac badawczych i rozwojowych, wspólnicy otrzymują nowe udziały w spółce celowej (akcje) lub wartość nominalna dotychczasowych udziałów (akcji) ulega podwyższeniu bez ustanawiania nowych udziałów (akcji). Pierwszy z tych sposobów (ustanowienie nowych udziałów lub akcji) znajdzie zastosowanie przede wszystkim w przypadku, gdy do spółki przystępuje nowy wspólnik. Jeżeli zaś do podwyższenia kapitału zakładowego dochodzi pomiędzy dotychczasowymi wspólnikami, mają oni zasadniczo do wyboru dwie możliwości – albo objęcie nowych udziałów (akcji), albo podwyższenie wartości nominalnej dotychczasowych.

Tematem niniejszej publikacji jest przedstawienie skutków podatkowych w zakresie podatków dochodowych sytuacji polegającej na wniesieniu do istniejącej spółki nowych wkładów niepieniężnych, w szczególności komercjalizowanych wyników prac B + R, w zamian za nowe udziały (akcje) lub podwyższenie wartości nominalnej istniejących.

Każdy z tych sposobów podwyższenia kapitału zakładowego może nieść za sobą różne skutki w zakresie podatków dochodowych. Stosownie bowiem do ustaw podatkowych regulujących podatki dochodowe, przychodami wspólników spółek kapitałowych jest m.in. nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny (art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Literalne brzmienie tych przepisów wskazywałoby, że opodatkowaniu podlegają jedynie działania prowadzące do objęcia nowych udziałów lub akcji na skutek podwyższenia kapitału zakładowego spółki. Poza zakresem opodatkowania, w świetle powyższych przepisów, powinny zaś pozostawać działania prowadzące do podwyższenia wartości nominalnej już istniejących udziałów lub akcji, ponieważ wówczas nie dochodzi do żadnego objęcia nowych udziałów lub akcji.

Organy podatkowe w tej kwestii zajmowały różne stanowiska, niemniej na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych sprawa wydaje się być przesądzona na korzyść podatników. Oznacza to, że na skutek podwyższenia kapitału zakładowego spółki, polegającego na podwyższeniu wartości nominalnej istniejących udziałów lub akcji, nie powinno dochodzić do powstania przychodu po stronie wspólnika wnoszącego wkład do spółki, będącego osobą fizyczną. W wyrokach z dnia 26 października 2012 r. (sygn. akt II FSK 495/11) oraz z dnia 3 września 2010 r. (sygn. akt II FSK 578/09), Naczelny Sąd Administracyjny uznał bowiem, że w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy ustawodawca posłużył się pojęciem znanym prawu handlowemu, odwołując się do objęcia udziałów (akcji). Wobec braku odmiennej definicji zawartej w ustawie podatkowej pojęcie to należy rozumieć tak, jak identycznie brzmiące, lecz użyte w Kodeksie spółek handlowych. Dlatego też art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy nie może znaleźć zastosowania, jeżeli podwyższenie kapitału w związku z wniesieniem wkładu niepieniężnego następuje w drodze podwyższenia wartości nominalnej istniejących udziałów (akcji). Stanowisko to należy uznać za korzystne dla podatników, ponieważ pozwala w sposób zgodny z prawem optymalizować ich zobowiązania podatkowe.

Sprawa jest nieco bardziej skomplikowana w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych, na tym tle bowiem brak jest jednoznacznego rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z uwagi na bardzo podobną konstrukcję oraz literalne brzmienie art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy wydawać by się mogło, że wnioski powinny być jednoznaczne i identyczne, jak w przypadku podatku dochodowego od osób fizycznych. Poglądy doktryny również zdają się przychylać do stanowiska, że nie podlegają opodatkowaniu przychody polegające na podwyższeniu wartości nominalnej już istniejących udziałów lub akcji.

Stanowisko organów podatkowych i sądów administracyjnych nie jest jednak jednolite. W niektórych interpretacjach organy podatkowe zajmowały stanowisko korzystne dla podatników (np. interpretacja Naczelnika II Urzędu Skarbowego w Warszawie z 25 czerwca 2007 r., 1472/ROP1/423-139/07/AJ; postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Krakowie z 24 lipca 2007 r., PO2/423-75/07/61972), w innych zaś odmienne, wskazując, że również objęcie jedynie podwyższenia istniejących udziałów lub akcji powinno być opodatkowane tak samo, jak objęcie nowych udziałów lub akcji (np. stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 26 października 2007 r., IP-PB3-423-68/07-2/AJ; Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 3 grudnia 2007 r., IBPB3/423-107/07/JD/KAN-622/09/07). W części wyroków również Wojewódzkie Sądy Administracyjne zajmowały stanowisko niekorzystne dla podatników, jak np. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 9 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 2158/10, czy WSA w Kielcach w wyroku z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Ke 274/10. Dopóki więc sprawa nie zostanie jednoznacznie rozstrzygnięta przez Naczelny Sąd Administracyjny, należałoby rekomendować występowanie w podobnych sprawach z wnioskami o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Jak widać, odpowiednie zastosowanie przepisów o dokapitalizowaniu spółek celowych może być dogodnym instrumentem optymalizacji podatkowej, co dotyczy przede wszystkim wspólników będących osobami fizycznymi. W przypadku zaś wspólników będących osobami prawnymi, należy mieć na uwadze istniejące rozbieżności w poglądach organów podatkowych oraz sądów administracyjnych.

Źródło: www.bsskancelaria.pl

Przeczytaj również

Tagi:

Treść jest dostępna dla zalogowanych użytkowników.
 
 
 
Nie posiadasz jeszcze konta?
Kliknij tu, aby się zarejestrować
 
Nie pamiętasz hasła?
Kliknij, aby ustanowić nowe hasło

Ważne wydarzenia i terminy

 

Aktualności

Obrót krwią - nowe regulacje

Tworzenie rekombinowanych leków, analogicznych do tych pozyskiwanych z krwi ludzkiej, jest ciekawym kierunkiem rozwoju i...

więcej
Baza funduszy Venture Capital

Uruchomiliśmy internetowe narzędzie do monitorowania rynku inwestycji wysokiego ryzyka w projekty technologiczne.

więcej

Publikacje dla praktyków

thumbImage
Polityka rachunkowości w ramach komercjalizacji B+R
Egzemplarz bezpłatny