Narodowe Centrum Badań i Rozwoju

Aktualności

Artykuł Na jakie udogodnienia podatkowe mogą liczyć twórcy przy wniesieniu IP do spółki

Na jakie udogodnienia podatkowe mogą liczyć twórcy przy wniesieniu IP do spółki

Zarówno w środowisku naukowym, jak i biznesowym powszechne jest przekonanie, że obowiązujący system podatkowy jest jedną z barier dla zwiększenia przepływu wyników prac B + R pomiędzy tymi obszarami. Obowiązujące przepisy podatkowe przewidują jednak pewne formy ulg podatkowych dla twórców komercjalizujących swoją wiedzę. Zmiany takie są również konsekwentnie wprowadzane przez ustawodawcę. Tematem niniejszej publikacji jest wskazanie najważniejszych skutków podatkowych wnoszenia własności intelektualnej do spółki kapitałowej w celu jej komercjalizacji z punktu widzenia twórcy będącego osobą fizyczną.

Wniesienie komercjalizowanej własności intelektualnej przez podmiot komercjalizujący (twórcę) do spółki w zamian za udziały lub akcje skutkuje powstaniem tzw. przychodów z kapitałów pieniężnych. Przychodem w tym przypadku dla twórcy nie jest jednak wartość wnoszonego IP do spółki, lecz wartość nominalna udziałów lub akcji objętych w zamian za wkład niepieniężny w postaci komercjalizowanej własności intelektualnej. Takie zdefiniowanie przychodu pozwala twórcy na podjęcie działań mających na celu optymalizację swoich zobowiązań podatkowych.

W tym miejscu należy postawić pytanie odnośnie skutków podatkowych wniesienia własności intelektualnej jedynie częściowo na kapitał zakładowy spółki, a w pozostałym zakresie – na kapitał zapasowy. W takiej sytuacji wartość nominalna obejmowanych udziałów jest bowiem niższa od wartości wkładu wnoszonego do spółki, zaś nadwyżka (tzw. agio) również jest wnoszona do spółki, nie znajduje jednak odzwierciedlenia w kapitale zakładowym spółki oraz w obejmowanych udziałach (akcjach). Zgodnie zaś ze wskazaną powyżej zasadą, przychodem w takim przypadku powinna być nominalna wartość udziałów lub akcji, nawet jeżeli jest ona znacznie niższa od rzeczywistej wartości wniesionego wkładu. Praktyka polegająca na wnoszeniu IP częściowo w zamian za udziały a częściowo na kapitał zapasowy może być zatem bardzo przydatnym narzędziem optymalizacji podatkowej.

PRZYKŁAD
Twórca wnosi do spółki z o.o. w celu komercjalizacji patent wyceniony na 100 000,00 zł. W zamian nie obejmuje jednak udziałów o wartości nominalnej 100 000,00 zł, lecz o wartości nominalnej 20 000,00 zł. Różnica w kwocie 80 000,00 zł zostaje przekazana na kapitał zapasowy spółki. Zgodnie ze wskazaną powyżej zasadą, przychodem podlegającym opodatkowaniu powinna być kwota 20 000,00 zł, jako kwota odpowiadająca wartości nominalnej obejmowanych udziałów, a nie kwota 100 000,00 zł.

Czy taka praktyka jest jednak zgodna z prawem i nie naraża twórcy na konsekwencje ze strony organów podatkowych? Wydaje się, że w chwili obecnej przeważa pogląd, że taka praktyka jest zgodna z prawem i dopuszczalna. We wcześniejszych interpretacjach prawa podatkowego organy podatkowe stały co prawda na stanowisku, że w takiej sytuacji dopuszczalne jest szacowanie wartości wkładu niepieniężnego i opodatkowanie go według wartości rynkowej, niemniej obecnie przeważa stanowisko odmienne. Zostało ono zapoczątkowane m.in. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2011 r. (sygn. II FSK 2186/09), w którym stwierdzono, że „brak jest podstaw prawnych do ustalania wartości przychodu określonego w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) w oparciu o ceny rynkowe w sytuacji, gdy cena nominalna udziałów objętych za wniesiony wkład niepieniężny (aport) w jakikolwiek sposób odbiega od wartości rynkowej”. W przypadkach wątpliwych należałoby jednak zalecać wystąpienie z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Od dnia 3 listopada 2014 r. przepisy podatkowe przewidują dalsze preferencje dla twórców wnoszących IP do spółki w celu jej komercjalizacji. Ustawodawca przewidział przesunięcie w czasie momentu powstania obowiązku podatkowego od wartości nominalnej udziałów objętych w zamian za wkład niepieniężny. W typowej sytuacji przychód ten powstaje bowiem już w dniu zarejestrowania spółki w rejestrze lub w dniu wpisania do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego. W przypadku zaś objęcia udziałów lub akcji w spółce kapitałowej w zamian za wkład niepieniężny w postaci komercjalizowanej własności intelektualnej wniesionej przez twórcę przychód powinien co do zasady zostać rozpoznany w momencie, w którym upływa 5 lat od dnia objęcia tych udziałów lub akcji. Ustawa przewiduje jednak pewne wyjątki od tej zasady – np. gdy przed tym dniem dojdzie do zbycia, umorzenia lub unicestwienia udziałów w inny sposób, wówczas przychód powstanie w dniu poprzedzającym dzień wystąpienia tych zdarzeń.

PRZYKŁAD
Dwóch wspólników postanowiło założyć spółkę z o.o. w celu komercjalizacji wiedzy, do której prawa posiada jeden z nich. Pierwszy ze wspólników wnosi do spółki w zamian za udziały patent, zaś drugi również w zamian za udziały – nieruchomość. Zarówno objęcie udziałów, jak i zarejestrowanie spółki w rejestrze nastąpiło w 2015 r. W związku z tym wspólnik, który wniósł do spółki patent, przychód z tytułu objęcia udziałów w spółce rozpozna dopiero w 2020 r. i będzie musiał go wykazać w zeznaniu rocznym za ten rok. W przypadku zaś drugiego wspólnika, wnoszącego do spółki nieruchomość, przychód powinien zostać rozpoznany już w roku 2015 i wykazany w zeznaniu za ten rok.

Należy jednak pamiętać, że powyższa zasada dotyczy jedynie IP wyraźnie zdefiniowanego w ustawie, a zatem patentu, dodatkowego prawa ochronnego na wynalazek, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, prawa z rejestracji topografii układu scalonego, prawa do uzyskania powyższych praw, prawa z pierwszeństwa, autorskiego prawa majątkowego do programu komputerowego, know-how oraz prawa do korzystania z wyżej wymienionych wartości lub praw na podstawie umowy licencyjnej.

Powyższy stan prawny może wkrótce ulec jeszcze dalszej liberalizacji, jeżeli w życie wejdzie prezydencki projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wspieraniem innowacyjności.

Źródło: www.bsskancelaria.pl

Przeczytaj również

Tagi:

Treść jest dostępna dla zalogowanych użytkowników.
 
 
 
Nie posiadasz jeszcze konta?
Kliknij tu, aby się zarejestrować
 
Nie pamiętasz hasła?
Kliknij, aby ustanowić nowe hasło