Narodowe Centrum Badań i Rozwoju

Aktualności

Artykuł Od nowego roku nowe zasady dysponowania mieniem jednostek naukowych

Od nowego roku nowe zasady dysponowania mieniem jednostek naukowych

Już z dniem 1 stycznia 2016 r. wejdą w życie nowe zasady dysponowania mieniem jednostek naukowych. Zmiany te są jednym z przejawów szerszych zmian, mających na celu pobudzenie przepływu wyników prac B + R pomiędzy światem nauki a biznesu; zostały one wprowadzone ustawą z dnia 25 września 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wspieraniem innowacyjności (Dz.U. z 2015 r., poz. 1767). Ogólnie można zaś powiedzieć, że zmiany mają na celu zwiększenie samodzielności kierowników jednostek naukowych w zakresie dysponowania mieniem jednostki naukowej.

Zmiany wchodzące w życie od 1 stycznia 2016 r. dotyczą tylko instytutów badawczych, Polskiej Akademii Nauk oraz jej instytutów. Nic natomiast nie ulega zmianie w przypadku uczelni publicznych. Mianowicie w dalszym ciągu władze uczelni mogą rozporządzać swoim mieniem bez konieczności uzyskiwania dodatkowych zgód, jeżeli przedmiotem czynności jest mienie mające charakter aktywów trwałych o wartości do 250 000 euro. W przypadku mienia przekraczającego tę wartość władze uczelni powinny uzyskać zgodę senatu uczelni oraz zgodę ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa. W tej sytuacji brany jest pod uwagę średni kurs NBP według stanu z dnia wystąpienia o zgodę (art. 90 ust. 4 PSW). Powyższych ograniczeń nie stosuje się do czynności w zakresie komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz do tworzenia spółek celowych. W konsekwencji w tym przypadku władz uczelni nie obciąża konieczność uzyskania zgód odpowiednich organów (art. 86a ust. 3a PSW). Jak będzie wynikać z poniższej analizy, celem ustawodawcy było wprowadzenie do przepisów regulujących działanie instytutów badawczych oraz Polskiej Akademii Nauk przepisów analogicznych do tych obowiązujących w przypadku uczelni.

Co konkretnie się zmieni, jeśli chodzi o instytuty badawcze? Istotnie wzrasta próg kwotowy, od którego instytuty badawcze będą zmuszone występować o zgodę ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa na rozporządzenie swoim mieniem. Do dnia 1 stycznia 2016 r. obowiązuje bowiem ogólny próg 50 000 euro według kursu z dnia wystąpienia o zgodę. Po wejściu w życie nowelizacji próg ten wzrośnie zaś pięciokrotnie. W rezultacie zgoda ministra będzie potrzebna, jeżeli instytut badawczy będzie chciał rozporządzić składnikami aktywów trwałych o wartości przekraczającej równowartość w złotych 250 000 euro. Również w tym przypadku ograniczeniom tym nie będą podlegać czynności w zakresie komercjalizacji wyników prac badawczych i rozwojowych (art. 17 ust. 1 UIB). Podniesiony zostanie również próg, od którego istnieje obowiązek zgłaszania zamiaru dokonania niektórych czynności ministrowi nadzorującemu (wniesienie mienia do spółki lub fundacji, darowizny, nieodpłatne oddanie do używania osobom trzecim). W obecnym stanie prawnym próg ten wynosi 20 000 euro. Po wejściu w życie nowelizacji próg ten zaś wzrośnie do 134 000 euro. Nie zmieni się natomiast sam schemat postępowania w przypadku rozporządzania tego typu mieniem – jeżeli w ciągu miesiąca minister nadzorujący nie złoży oświadczenia o braku zgody na dokonanie czynności, wówczas czynność będzie mogła być dokonana. Nie ulega zmianie również zasada, że sprzedaż aktywów trwałych instytutu badawczego może być dokonywana w drodze publicznego przetargu.

Jakie zmiany nastąpią w przypadku PAN i jej instytutów naukowych? Jeśli chodzi o PAN, podwyższony będzie próg kwotowy, do którego oświadczenia woli o rozporządzeniu aktywami trwałymi Akademii mogą być składane samodzielnie przez kanclerza. Obecnie próg ten wynosi 20 000 euro, a po dniu 1 stycznia 2016 r. wzrośnie on do kwoty 134 000 euro. Powyżej tego progu dla rozporządzenia mieniem Akademii konieczne będzie zaś uzyskanie zgody Prezesa Akademii. Ciekawostką jest to, że powinien być brany pod uwagę średni kurs euro do złotówki nie z dnia występowania o zgodę, lecz z pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, w którym rozporządzenie ma być dokonane. Ponadto jeśli wartość czynności będzie przekraczać 250 000 euro, wówczas dodatkowo konieczne może być uzyskanie zgody ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa. Dotychczas próg zobowiązujący do uzyskania zgody szefa resortu skarbu wynosił 50 000 euro. Podobne zmiany wejdą w życie w przypadku instytutów naukowych PAN. Zmiany te są bardzo podobne do tych, które dotyczą instytutów badawczych. W rezultacie zgoda ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa będzie potrzebna wówczas, gdy instytut PAN będzie chciał rozporządzić składnikami aktywów trwałych o wartości przekraczającej równowartość w złotych 250 000 euro, z wyłączeniem czynności w zakresie komercjalizacji wyników prac B + R. Wystąpienie do ministra powinno być poprzedzone zgodą Prezesa Akademii oraz Prezydium Akademii. Podniesiony zostanie również próg, od którego istnieje obowiązek uzyskania zgody Prezesa Akademii na dokonanie niektórych czynności (zbycie, wydzierżawienie, wynajem, przeniesienie mienia, wniesienie mienia do spółki lub fundacji, darowizny, nieodpłatne oddanie do używania osobom trzecim). W obecnym stanie prawnym próg ten wynosi 20 000 euro. Po wejściu w życie nowelizacji próg ten zaś wzrośnie do 134 000 euro.

Po analizie zmian można stwierdzić, że celem ustawodawcy było ujednolicenie zasad obowiązujących we wszystkich jednostkach naukowych na wzór tych stosowanych już w przypadku uczelni. Charakterystyczne jest również to, że jeśli chodzi o wszystkie jednostki naukowe, zastosowanie znajdują te same progi kwotowe, po których przekroczeniu trzeba uzyskać zgodę odpowiednich organów. Wreszcie charakterystyczne jest to, że czynności w zakresie komercjalizacji wyników prac B + R są wyłączone spod obowiązku uzyskania zgody ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa, co powinno sprzyjać uelastycznieniu obrotu pomiędzy nauką i biznesem.

Źródło: www.bsskancelaria.pl

Przeczytaj również

Tagi:

Treść jest dostępna dla zalogowanych użytkowników.
 
 
 
Nie posiadasz jeszcze konta?
Kliknij tu, aby się zarejestrować
 
Nie pamiętasz hasła?
Kliknij, aby ustanowić nowe hasło