Narodowe Centrum Badań i Rozwoju

Aktualności

Artykuł Regulamin zarządzania PWI

Regulamin zarządzania PWI

Tryb uchwalania regulaminu:

Regulamin zarządzania PWI nadawany jest przez:

a) Senat uczelni publicznej

b) organ wskazany w statucie uczelni niepublicznej

c) dyrektora instytutu badawczego, po jego zaopiniowaniu przez radę naukową

d) radę naukową instytutu PAN.

Dla swojej skuteczności regulamin zarządzania PWI powinien zostać ogłoszony wszystkim osobom biorącym udział w pracach B+R w sposób zwyczajowo przyjęty w danej PJB. Ponadto osoby pracujące i współpracujące z PJB powinny zostać zobowiązane do przestrzegania tego regulaminu w ramach swoich kontraktów.

Uwagi dotyczące formułowania treści regulaminu

Regulamin zarządzania PWI określa tryby podejmowania działań związanych ze zgłaszaniem, ochroną czy udostępnianiem wyników prac B+R i ochroną tajemnicy. Określa miedzy innymi zasady i tryb postępowania pracowników, doktorantów i studentów PJB w ramach działalności kreującej rezultaty chronione jako PWI lub jako tajemnicę.

UWAGA!
Regulamin zarządzania PWI nie zastępuje umów, które powinny być zawarte, aby PJB skutecznie nabyła PWI, np. nabycie PWI od osób współpracujących z PJB na podstawie umów cywilnoprawnych, a nie umów o pracę.

Uwzględnienie specyfiki PJB i sektora działania PJB

Rozwiązania przyjęte w regulaminie zarzadzania PWI powinny być dostosowane do specyfiki badań naukowych i prac rozwojowych prowadzonych w ramach PJB. Zgodnie bowiem z art. 86e ust. 4 Psw ustawowy reżim komercjalizacji praw do wyników badań naukowych i prac rozwojowych nie znajduje zastosowania w sytuacjach, gdy badania naukowe lub prace rozwojowe prowadzone były z wykorzystaniem zewnętrznych źródeł finansowania.

Przykład
PJB prowadząca badania naukowe i prace rozwojowe w ramach działalności statutowej, projektów finansowanych przez NCBR, projektów w ramach współpracy naukowej z zagranicą powinna wskazać, że: Przepisów Regulaminu nie stosuje się do środków finansowych, których zasady przyznawania określają odmienny niż w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym sposób dysponowania wynikami badań naukowych lub prac rozwojowych oraz know-how związanym z tymi wynikami.       

Przykład
W przypadku PJB, które są bardziej aktywne w zakresie uzyskiwania patentów na wyniki prac B+R, warto bardziej szczegółowo opisać nakłady i ciężary ponoszone przez PJB dla uzyskania ochrony. Do nakładów i ciężarów ponoszonych przez Uczelnię należą w szczególności:
1. opłaty okresowe wymagane do przedłużenia Patentu i Patentu Europejskiego;
2. koszty postępowań przed sądami i innymi organami powołanymi do orzekania w sprawach o naruszenie Patentu lub Patentu Europejskiego, unieważnienie Patentu lub Patentu Europejskiego, stwierdzenie wygaśnięcia Patentu lub Patentu Europejskiego oraz w innych sprawach dotyczących Patentu lub Patentu Europejskiego mających na celu utrzymanie Patentu lub Patentu Europejskiego w mocy.

Opracowując regulamin zarzadzania PWI należy zwrócić uwagę na relacje PJB z innymi podmiotami i uczestniczącymi w transferze wyników prac B+R. W szczególności, uczelnia powinna uwzględnić istniejące jednostki międzyuczelniane, centrum transferu technologii czy akademickie inkubatory przedsiębiorczości.

Regulamin zarządzania PWI uczelni

Zgodnie z art. 86c Psw, regulamin zarządzania PWI powinien obejmować w szczególności:

a) prawa i obowiązki uczelni, pracowników oraz studentów i doktorantów w zakresie ochrony i korzystania z praw autorskich i praw pokrewnych oraz praw własności przemysłowej,

b) zasady wynagradzania twórców,

c) zasady i procedury komercjalizacji,

d) zasady korzystania z majątku uczelni wykorzystywanego do komercjalizacji oraz świadczenia usług naukowo-badawczych,

a ponadto w związku z regulacjami dotyczącymi tzw. uwłaszczenia naukowców

e) zasady podziału środków uzyskanych z komercjalizacji między twórcą będącym pracownikiem uczelni publicznej a uczelnią,

f) zasady i tryb przekazywania uczelni publicznej przez pracownika, studenta lub doktoranta tej uczelni informacji o wynikach badań naukowych lub prac rozwojowych oraz o know-how związanym z tymi wynikami, informacji o uzyskanych przez pracownika środkach z komercjalizacji oraz zasady i tryb przekazywania przez pracownika przysługujących uczelni publicznej części środków uzyskanych z komercjalizacji,

g) zasady i tryb przekazywania pracownikowi przez uczelnię publiczną informacji o decyzjach dotyczących komercjalizacji, a także części środków uzyskanych z komercjalizacji.

Powyższe punkty są podstawowymi zagadnieniami, które powinny być ujęte w regulaminie zarządzania PWI. Kompletna regulacja powinna obejmować wszystkie obszary, mające znaczenie dla PWI. W praktyce regulamin zarządzania PWI powinien uwzględniać też następujące kwestie:

a)  rozszerzenie zakresu osób, do których regulamin znajduje zastosowanie o osoby współpracujące z PJB na podstawie, np. umowy o dzieło lub umowy zlecenia,

b)  określenie procedury zawierania umów z zewnętrznymi podmiotami, w szczególności umów konsorcjum oraz umów o wspólne prowadzenie badań,

c)  określenie zasad publikacji wyników prac B+R przez pracowników PJB i inne osoby objęte regulaminem zarzadzania PWI,

d)  określenie zasad dysponowania dokumentacją prowadzonych prac B+R w ramach PJB.

UWAGA!
Należy zadbać, aby regulamin zarządzania PWI był sformułowany w sposób zrozumiały i wprowadzał praktyczne, a nie nadmiernie sformalizowane, wytyczne postępowania w zakresie zarządzania PWI.

Zalecane jest rezygnowanie z postanowień, które wprowadzałyby nadmierną biurokrację. Ilość procesów i jednostek organizacyjnych zaangażowanych w komercjalizację wyników prac B+R powinna być uzależniona od ilości projektów B+R realizowanych w ramach organizacji.

Regulamin zarządzania PWI instytutów badawczych

Regulamin zarządzania PWI ustala dyrektor instytutu badawczego. Zgodnie z art. 24 ust. 1a ustawy o instytutach badawczych, regulamin taki powinien uwzględniać w szczególności:

a) prawa i obowiązki instytutu, pracowników oraz doktorantów w zakresie ochrony i korzystania z praw autorskich i praw pokrewnych oraz praw własności przemysłowej;

b) zasady wynagradzania twórców;

c) zasady podziału środków uzyskanych z komercjalizacji między twórcą będącym pracownikiem instytutu a tym instytutem;

d) zasady i procedury komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz know-how związanego z tymi wynikami;

e) zasady korzystania z majątku instytutu wykorzystywanego do komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz świadczenia usług naukowo-badawczych.

Regulamin zarządzania PWI musi również zostać zaopiniowany przez radę naukową.

Regulamin zarządzania PWI instytutów naukowych PAN

Regulamin zarządzania PWI uchwala rada naukowa instytutu PAN (art. 94a ustawy o PAN). Regulamin powinien określać, w szczególności:

a) prawa i obowiązki instytutu, pracowników oraz doktorantów w zakresie ochrony i korzystania z praw autorskich i praw pokrewnych oraz praw własności przemysłowej;

b) zasady wynagradzania twórców;

c)  zasady podziału środków uzyskanych z komercjalizacji między twórcą będącym pracownikiem instytutu a tym instytutem;

d) zasady i procedury komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz know-how związanego z tymi wynikami;

e) zasady korzystania z majątku instytutu wykorzystywanego do komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz świadczenia usług naukowo-badawczych;

f)  zasady i tryb przekazywania instytutowi przez pracownika lub doktoranta tego instytutu informacji o wynikach badań naukowych lub prac rozwojowych oraz o know-how związanym z tymi wynikami, informacji o uzyskanych przez pracownika instytutu środkach z komercjalizacji oraz zasady i tryb przekazywania przez pracownika instytutu przysługujących instytutowi części środków uzyskanych z komercjalizacji;

g) zasady i tryb przekazywania pracownikowi przez instytut informacji o decyzjach, o których mowa w art. 94c ust. 1 i 2, oraz zasady i tryb przekazywania przez instytut przysługujących pracownikowi części środków uzyskanych z komercjalizacji.

Źródło: Bird&Bird

Opracowanie:

Za: R. Zawadzka, Wyłączenia w zakresie stosowania ustawowego reżimu nabycia i zarządzania wynikami badań [w:] Regulaminy zarządzania własności intelektualną w szkołach wyższych w świetle znowelizowanej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Poradnik, Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 2015

Przeczytaj również

Tagi:

Treść jest dostępna dla zalogowanych użytkowników.
 
 
 
Nie posiadasz jeszcze konta?
Kliknij tu, aby się zarejestrować
 
Nie pamiętasz hasła?
Kliknij, aby ustanowić nowe hasło